ޣައްޒާގައި ދާއިމީ ސުލްހައެއް ޤާއިމުކުރުމަށް އެމެރިކާގެ ކުރީގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ހުށަހެޅުއްވި ހުށަހެޅުންތަކަށް އ.ދ. ސަލާމަތީ މަޖިލީހުން ތާއީދުކޮށްފިއެވެ. މި ހުށަހެޅުންތަކުގެ ތެރޭގައި ބައިނަލްއަޤްވާމީ ސުލްހަ ޤާއިމުކުރާ ފައުޖެއް (އައި.އެސް.އެފް) ޣައްޒާއަށް ފޮނުވުމާއި، މިނިވަން ފަލަސްތީނު ދައުލަތެއް ޤާއިމުކުރުމުގެ މަގެއް ހިމެނެއެވެ.
ޗައިނާ އާއި ރަޝިޔާއިން ވޯޓު ނުދީ ވަކިކޮޅަކަށް ނުޖެހި ތިބުމަށްފަހު، 13-0 ގެ ނަތީޖާއަކުން ފާސްކުރެވުނު މި ޤަރާރުގެ ސަބަބުން އިސްރާއީލީންނާއި ފަލަސްތީނުގެ ރައްޔިތުންނަށް، އަދި މުޅި ސަރަހައްދުގެ ރައްޔިތުންނަށްވެސް މެދުއިރުމަތީގައި "އާ މަގެއް" ފެށިގެންދާނެކަމަށް އ.ދ. އަށް ކަނޑައަޅުއްވާފައިވާ އެމެރިކާގެ މަންދޫބު މައިކް ވޯލްޓްޒް ވިދާޅުވިއެވެ. މިނިވަން ފަލަސްތީނެއް ޤާއިމުކުރުމުގެ ވާހަކަ މި ޤަރާރުގައި ހިމެނުނީ، ބައިނަލްއަޤްވާމީ ސުލްހަ ޤާއިމުކުރާ ފައުޖަށް ސިފައިން ފޯރުކޮށްދިނުމަށް އެދޭ ޢަރަބި އަދި އިސްލާމީ ޤައުމުތަކުގެ ތާއީދު ހޯދުމަށް އެމެރިކާއިން ދިން ލުުޔެއްގެ ގޮތުގައެވެ.
ނަމަވެސް، އ.ދ. ގެ ވޯޓަށް ކުރިން އިސްރާއީލުގެ ބޮޑުވަޒީރު ބެންޖަމިން ނަތަންޔާހޫ ވަނީ ފަލަސްތީނު ދައުލަތެއް ޤާއިމުކުރުމާ ދެކޮޅުކަން އަނެއްކާވެސް ހާމަކޮށްފައެވެ. މިއީ އ.ދ. އިން ފާސްކުރި މި ހުށަހެޅުންތައް އިސްރާއީލުން ތަންފީޒުކުރަން ހުއްދަ ދޭނެތޯ ސުވާލު އުފައްދާ ކަމެކެވެ. ވޯޓަށްފަހު ހަމާސް ޖަމާޢަތުން ވަނީ މި ޤަރާރުގައިވާ "ބައިނަލްއަޤްވާމީ ބެލެހެއްޓުމުގެ ނިޒާމު" ޤަބޫލުނުކޮށް، ހަތިޔާރު ބަހައްޓަން އިންކާރުކޮށްފައެވެ.
މި ޤަރާރަށް ތާއީދުކުރާ ފަރާތްތަކުން ބުނާގޮތުގައި، މިކަމުގެ ސަބަބުން ޣައްޒާއަށް އެހީގެ ސާމާނު ފޯރުކޮށްދިނުމުގައި ހުރި ހުރަސްތައް ވަގުތުން ނެތިގެންދާނެއެވެ. އަދި އިސްރާއީލުގެ އަސްކަރިއްޔާ އެ ސަރަހައްދުން ފޭބުމުން އުފެދޭ ހުސްކަން ފުރާލުމަށް ބައިނަލްއަޤްވާމީ ސުލްހަ ޤާއިމުކުރާ ފައުޖެއް ޤާއިމުކުރެވި، އަލުން ބިނާކުރުމުގެ މަސައްކަތް ފެށިގެން، ފަލަސްތީނުގެ ރައްޔިތުންނަށް އަމިއްލައަށް ނިންމުން ނިންމުމުގެ މަގެއް އަދި ދައުލަތެއް ޤާއިމުކުރުމުގެ މަގެއް ހުޅުވިގެންދާނެއެވެ.
ފަލަސްތީނު ދައުލަތެއް ޤާއިމުކުރުމުގެ ވާހަކަ މި ޤަރާރުގައި ހިމެނުނީ، އެމެރިކާއިން ފުރަތަމަ ހުށަހެޅި ޑްރާފްޓްގައި އެކަން ނެތުމުން، އެކަމަށް ގެނެވުނު މެދުކެނޑުމުގެ ބަދަލެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ނަމަވެސް މިއީ ވަރަށް އާދައިގެ އަދި ޝަރުތުތަކަކާ ގުޅިފައިވާ ބަސްތަކެކެވެ. އެގޮތުން، ފަލަސްތީނުގެ އިދާރާ އިސްލާހުކޮށް، ޣައްޒާ އަލުން ބިނާކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިއަށްދާ ހިނދު، "ފަލަސްތީނުގެ އަމިއްލަ ނިންމުންތަކާއި ދައުލަތެއް ޤާއިމުކުރުމުގެ މަގެއް ހުޅުވުމަށް ބޭނުންވާ ޝަރުތުތައް ފުރިހަމަވެގެންދާނެ" ކަމަށް މި ޤަރާރުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ.
މި ބަސްތައް ޢަރަބި އަދި އިސްލާމީ ޤައުމުތަކާއި ޔޫރަޕުގެ ޤައުމުތަކުން ބޭނުންވި ފަދަ، އިސްރާއީލާ އެކު ފަލަސްތީނު ދައުލަތެއް ޤާއިމުކުރުމުގެ ވަރުގަދަ ކަށަވަރުކަމެއް ދޭ ބަސްތަކެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، ވޯޓަށްފަހު ވާހަކަ ދެއްކެވި މި ޤައުމުތަކުގެ މަންދޫބުން ވިދާޅުވީ، މިހާރު ހިނގަމުންދާ ހަމަލާ ހުއްޓާލުން ދިގުދެމިގެންދިއުމަށްޓަކާ އަދި ޣައްޒާގައި ތިބި 2.2 މިލިއަން ފަލަސްތީނުގެ ރައްޔިތުންނަށް ކާނާ ފޯރުކޮށްދީ، ރައްކާތެރިކަން ދިނުމަށްޓަކާ މި މެދުކެނޑުމުގެ ޤަރާރު ޤަބޫލުކުރަން ތައްޔާރުކަމަށެވެ.


