ޓެކްސް އިތުރުކުރުމުގެ ސަބަބުން ފަތުރުވެރިކަމަށާއި، ވިޔަފާރިތަކަށާއި، އިގްތިސާދަށް ކުރާނެ އަސަރުތަކަކީ ކޮބާ؟

ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޓެކްސް ސިޔާސަތަށް ގެނެވުނު ފަހުގެ ބަދަލުތަކުން ރައްޔިތުންނަށާއި، ވިޔަފާރިތަކަށާއި، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސިނާއަތަށް މާލީ ގޮތުން ކުރާނެ އަސަރު ބޮޑުވެގެންދާނެއެވެ. މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގުން ނެގޭ ޓެކްސް (ޖީ.އެސް.ޓީ) އާއި ގްރީން ޓެކްސް ބޮޑުތަނުން އިތުރުކުރުމުގެ މަޤްޞަދަކީ މާލީ ގޮންޖެހުންތަކަށް ހައްލު ހޯދުމާއި ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި ތަރައްޤީ ކުރިއެރުވުމަށް ފަންޑު ހޯދުމެވެ.

ނަމަވެސް މި އިތުރުކުރުންތަކުން އިޤްތިޞާދަށާއި ރާއްޖޭގެ ބައިނަލްއަޤްވާމީ ވާދަވެރިކަމަށް ކުރާނެ އަސަރާމެދު ކަންބޮޑުވުންތައް ދަނީ އުފެދެމުންނެވެ.

ޖީ.އެސް.ޓީ އިތުރުކުރުން: އެންމެންނަށް އަގުބޮޑުވުން
ކުރީގެ ރޭޓުތައް (31 ޑިސެމްބަރު 2022 އާ ހަމައަށް)
އާންމު ދާއިރާގެ ޖީ.އެސް.ޓީ: 6%
ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާގެ ޖީ.އެސް.ޓީ: 12%

އައު ރޭޓުތައް (1 ޖަނަވަރީ 2023 އިން ފެށިގެން)
އާންމު ދާއިރާގެ ޖީ.އެސް.ޓީ: 8%
ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާގެ ޖީ.އެސް.ޓީ: 16%

ކުރިއަށް އޮތްތަނުގައި ގެނެވޭނެ ބަދަލުތައް:
1 ޖުލައި 2025 އިން ފެށިގެން ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާގެ ޖީ.އެސް.ޓީ އިތުރަށް 17% އަށް ބޮޑުކުރެވޭނެއެވެ.

މި ބަދަލުތަކަކީ ދިވެހިރާއްޖެއިން އާމްދަނީ ހޯދާ ގޮތަށް ގެނެވޭ ބޮޑު ބަދަލެކެވެ. ޓެކްސް ބޮޑުކުރުމުން ސަރުކާރުގެ އާމްދަނީ އިތުރުވާނެ ކަމަށް ބެލެވުނު ނަމަވެސް، މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގާއި ފަތުރުވެރިކަމުގެ ތަޖުރިބާތަކުގެ އަގު ބޮޑުވެގެންދާނެއެވެ.

ގްރީން ޓެކްސް އިތުރުކުރުން: ފަތުރުވެރިންނަށް ދެގުނަ އަގުބޮޑުވުން
މިހާރުގެ ރޭޓުތައް (31 ޑިސެމްބަރު 2024 އާ ހަމައަށް)
ޓޫރިސްޓް ރިސޯޓުތަކާއި، ހޮޓާތަކާއި، އުޅަނދުތަކާއި، ގެސްޓްހައުސްތައް (މީހުން ދިރިނޫޅޭ ރަށްރަށުގައި ނުވަތަ 50 އަށްވުރެ ގިނަ ކޮޓަރި ހުންނަ): ކޮންމެ ދުވަހަކަށް 6 އެމެރިކާ ޑޮލަރު.
ގެސްޓްހައުސްތަކާއި ހޮޓާތައް (މީހުން ދިރިއުޅޭ ރަށްރަށުގައި 50 އަށްވުރެ މަދު ކޮޓަރި ހުންނަ): ކޮންމެ ދުވަހަކަށް 3 އެމެރިކާ ޑޮލަރު.

އައު ރޭޓުތައް (1 ޖަނަވަރީ 2025 އިން ފެށިގެން)
ގިނަ ތަންތަން: ކޮންމެ ދުވަހަކަށް 12 އެމެރިކާ ޑޮލަރު (100% އިތުރުވުން).

ގެސްޓްހައުސްތަކާއި ހޮޓާތައް (މީހުން ދިރިއުޅޭ ރަށްރަށުގައި 50 އަށްވުރެ މަދު ކޮޓަރި ހުންނަ): ކޮންމެ ދުވަހަކަށް 6 އެމެރިކާ ޑޮލަރު.
އިސްތިސްނާ: 2025 އިން ފެށިގެން 2 އަހަރުން ދަށުގެ ކުޑަކުދިން ގްރީން ޓެކްސްއިން އިސްތިސްނާވާނެއެވެ.

މި ޓެކްސްތައް އިތުރުކުރަނީ ކީއްވެ؟

ސަރުކާރުން މި ޓެކްސްތައް އިތުރުކުރުމަށް ނިންމި ސަބަބުތަކުގެ ތެރޭގައި:

• މާލީ ހަރުދަނާކަން: ދިވެހިރާއްޖޭގައި ދަރަނި އިތުރުވަމުންދާއިރު، އަސާސީ ޚިދުމަތްތަކާއި އުމްރާނީ ތަރައްޤީއަށް ބޭނުންވާ އާމްދަނީ އިތުރުކުރަން ޖެހެއެވެ.
• ތިމާވެށި ރައްކާތެރިކުރުން: ގްރީން ޓެކްސްގެ އާމްދަނީން ކުނި މެނޭޖްކުރުމާއި، ފަރުތައް އާލާކުރުމާއި، މޫސުމަށް އަންނަ ބަދަލުތަކާ ކުރިމަތިލުމުގެ މުހިންމު މަޝްރޫޢުތަކަށް އެހީތެރިވެދެއެވެ.
• އިޤްތިޞާދީ ދެމެހެއްޓެނިވިކަން: ޓެކްސް އިތުރުކުރުމުގެ މަޤްޞަދަކީ ކޮވިޑް-19 ބަލިމަޑުކަމުގައި ތަޖުރިބާކުރެވުނު ފަދަ އިޤްތިޞާދީ ޝޮކްތަކާ ކުރިމަތިލުމަށް ތައްޔާރުވުމެވެ.

ޓެކްސް އިތުރުކުރުމުގެ ނަތީޖާތައް

1. ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސިނާއަތަށް ކުރާނެ އަސަރު:
ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖީ.ޑީ.ޕީގެ 30% އަށްވުރެ ބޮޑު ހިއްސާއެއް ކުރާ ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާއަށް މި ބަދަލުތަކުން އެންމެ ބޮޑު އަސަރެއް ކުރާނެއެވެ.

• ފަތުރުވެރިންނަށް އަގުބޮޑުވުން: ޖީ.އެސް.ޓީ އާއި ގްރީން ޓެކްސް އިތުރުކުރުމުން ދިވެހިރާއްޖޭގައި ޗުއްޓީ ހޭދަކުރުމުގެ ޖުމްލަ އަގު ބޮޑުތަނުން އިތުރުވާނެއެވެ.
• ވާދަވެރިކަން ދަށްވުން: ސްރީލަންކާ އަދި ސީޝެލްސް ، ޒަނަޒިބާރ ފަދަ ޓެކްސް ކުޑަ ޤައުމުތައް ފަތުރުވެރިންނަށް އިތުރަށް ޝައުޤުވެރިވާ ތަންތަނަށް ވެގެންދާނެއެވެ.
• ލަގްޒަރީ އަދި ބަޖެޓް: މަތީ ފަންތީގެ ރިސޯޓުތަކަށް މި އަގުތައް އުފުލޭނެ ނަމަވެސް، ބަޖެޓް ފަތުރުވެރިން، ޚާއްޞަކޮށް ދިގު މުއްދަތަށް މަޑުކުރާ ފަތުރުވެރިން މަދުވެގެންދާނެއެވެ.

2. ރައްޔިތުންނަށް ދިރިއުޅުމުގެ އަގު ބޮޑުވުން:
އާންމު ދާއިރާގެ ޖީ.އެސް.ޓީ 6% އިން 8% އަށް އިތުރުކުރުމުން ކާބޯތަކެއްޗާއި، ޔުޓިލިޓީތަކާއި، ދަތުރުފަތުރުގެ އަގުތަކަށް ސީދާ އަސަރުކުރާނެއެވެ.

އިންފްލޭޝަން އިތުރުވުން: ޓެކްސް ބޮޑުކުރުމުން އިންފްލޭޝަން އިތުރުވެ، ދިވެހިންގެ ގަތުމުގެ ބާރު ދަށްވެގެންދާނެއެވެ.

8% ބަދަލވަމުން މިޙަރުވެސް ދައަވެފައިއެވެ.

އިޤްތިޞާދީ ތަފާތުވުން: ދަށް އަދި މެދު ފަންތީގެ އާމްދަނީ ލިބޭ ޢާއިލާތަކަށް މީގެ އަސަރު އެންމެ ބޮޑަށް ކުރާނެއެވެ. މިއީ މުއްސަނދިންނާއި ފަޤީރުންގެ ދެމެދުގައި އޮންނަ ތަފާތު އިތުރަށް ބޮޑުވެގެންދާނެ ކަމެކެވެ.

3. ވިޔަފާރިތަކަށް ކުރިމަތިވާނެ ގޮންޖެހުންތައް
ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިޤްތިޞާދުގެ ބޮޑު ބައެއް ހިއްސާކުރާ ކުދި އަދި މެދު ފަންތީގެ ވިޔަފާރިތަކަށް މި އިތުރުވާ ޓެކްސްގެ ބުރަ އުފުލުމަށް ދަތިވެދާނެއެވެ.

ހިންގުމުގެ ޚަރަދު: ޖީ.އެސް.ޓީ އިތުރުވުމުން ވިޔަފާރި ހިންގުމުގެ ޚަރަދު ބޮޑުވެ، ބައެއް ކުދި އަދި މެދު ފަންތީގެ ވިޔަފާރިތަކުން މި އަގު ކަސްޓަމަރުންނަށް ބަދަލުކުރަން ޖެހުމާއެކު، ނުވަތަ އެމީހުންގެ ފައިދާ މަދުކުރަން ޖެހިދާނެއެވެ.
ވިޔަފާރި ބަންދުކުރުން: އިތުރުވާ: އިތުރުވާ ޓެކްސްއާ އެކު ހިންގުމަށް ދަތިވާ ވިޔަފާރިތައް ކުޑަކުރުމާއި ނުވަތަ ބަންދުކުރުމުގެ ނުރައްކާ އޮވެއެވެ. މިއީ ވަޒީފާތަކަށާއި އިޤްތިޞާދީ ދުވެލިއަށް އަސަރުކުރާނެ ކަމެކެވެ.

4. ބޭރު ފައިސާ އަދި ފައިސާގެ އަގު ހިފެހެއްޓުން
ދިވެހިރާއްޖެ ބޭރު ފައިސާ ހޯދުމަށް ބަރޯސާވަނީ ފަތުރުވެރިކަމަށެވެ. އަގުބޮޑުވުމުގެ ސަބަބުން ފަތުރުވެރިން އަންނަ މިންވަރު ދަށްވެއްޖެނަމަ، ދިވެހި ރުފިޔާގެ އަގު ދަށްވެ، އިމްޕޯޓުގެ އަގު ބޮޑުވެ، އިންފްލޭޝަން އިތުރަށް އިތުރުވެގެންދާނެއެވެ.

އިޤްތިޞާދަށް މި ބަދަލުތައް ބަލައިގަނެވޭނެތަ؟

ސަރުކާރުން އުންމީދުކުރަނީ ޓެކްސް އިތުރުކުރުމުން އާމްދަނީ އިތުރުވާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އިޤްތިޞާދަށް ބޮޑެތި ނުރައްކާތަކެއް ކުރިމަތިވެދާނެއެވެ:

ކުރު މުއްދަތުގެ ދަތިތައް: ޓެކްސް ބޮޑުކުރުމުން ފުރަތަމަ އިޤްތިޞާދީ ދުވެލި ދަށްވެ، ފަތުރުވެރިން އަންނަ މިންވަރު މަދުވެ، ގޭބިސީތަކާއި ވިޔަފާރިތަކަށް މާލީ ގޮތުން އުނދަގޫތަކެއް ކުރިމަތިވެދާނެއެވެ.

ދިގު މުއްދަތުގެ ފައިދާ: ރަނގަޅަށް މެނޭޖްކުރެވިއްޖެނަމަ، އިތުރުވާ އާމްދަނީން އަސާސީ އާންމު ޚިދުމަތްތަކަށް އެހީތެރިވެދީ، އުމްރާނީ ތަރައްޤީ އިތުރުކޮށް، އަދި ދެމެހެއްޓެނިވި ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢުތަކަށް ފަންޑުކޮށްދީ، ކުރުމުއްދަތުގައި ކުރިމަތިވާ ނޭދެވޭ އަސަރުތައް ފޫބެއްދިދާނެއެވެ.